Þann 17. mars síðastliðinn samþykkti Öryggisráð Sameinuðu þjóðanna flugbann um lofhelgi Líbíu sem og allar nauðsynlegar ráðstafanir til að vernda óbreytta borgara. Ályktunin var samþykkt með 10 atkvæðum en fimm sátu hjá (Brasilía, Kína, Þýskaland, Indland, Rússland).
Fulltrúar Kína og Rússlands skýrðu hjásetu sína á þann veg að forgangsmál væri að leita friðsamlegra lausna til að leysa átökin en sögðu jafnframt að mörgum spurningum væri enn ósvarað hvað varðar efni ályktunarinnar, þar á meðal benti fulltrúi Rússa á að óljóst væri hverjir ættu að framfylgja aðgerðunum eða með hvaða hætti. Sendinefndir Indlands, Þýskalands og Brasilíu tóku undir áhyggjurnar, lögðu áherslu á friðsamlega lausn og vöruðu jafnframt við ófyrirséðum afleiðingum af vopnaðri íhlutun.
Nokkrum klukkutímum eftir að leiðtogafundi vesturveldanna og nokkurra arabaríkja lauk í París þar sem ákveðið var að túlka „allar nauðsynlegar ráðstafanir“ sem vopnabeitingu hófust loftárásir á Líbíu.
Þessi afgreiðsla Öryggisráðs Sameinuðu þjóðanna veldur verulegum áhyggjum og erfitt er að trúa því að enn þann daginn í dag velji alþjóðasamfélagið að grípa til vopnaðra aðgerða gegn ríki án þess að fyrir liggi nægilega skýrt umboð (hvaða nauðsynlegu ráðstafanir eru þetta?), hvað þá úthugsuð áætlun og framtíðar markmið. Og það í nafni frelsunar.
Erum við í alvöru ekki komin lengra en svo að fólk álíti að bara séu tveir valkostir í stöðunni? Að annað hvort sitjum við hjá og sættum við okkur við að vondi karlinn kúgi og drepi eigin borgara, eða hin voldugu Vesturveldi sýni mátt sinn og megin til að frelsa þegna landsins með því að sprengja landið aftur til fortíðar? Teljum við enn að hægt sé að heyja réttmætt stríð til að koma á lýðræði og frelsa þegna landsins undan oki harðstjóra?
Trúum við ennþá á tilvist bráðsnjallra sprengja sem eru þeim eiginleikum gæddar að þær drepi bara vondu kallana og valdi hvorki skemmdum né hörmungum? Að þær stuðli jafnvel að lífsgæðum og velmegun meðal óbreyttra borgara?
Í haust verða tíu ár liðin frá því að hersveitir Bandaríkjamanna og bandalagsþjóða þeirra réðust á Afganistan. Þá líkt og nú töldu stuðningsmenn hernaðar og vopnavalds að skamma stund tæki að koma á friði og frelsi með sprengjuregni. Öllum viðvörunarorðum friðarsinna var mætt með skætingi og ásökunum um að þeir töluðu máli kúgara og ofbeldismanna. Nú, áratug síðar, er ekkert lát á ofbeldinu og hörmungunum í landinu. Er ekki tímabært að við hættum að trúa þeim sem boða ofbeldi sem skyndilausn?
Greinin birtist á Smugunni 24. mars 2011
Hvernig væri að læra af reynslunni? Bara svona einu sinni?
