Orð í tíma töluð

Málgagn þetta mun verða dáldið fönkí í smá tíma vegna endurbóta.

Hér er grein um Evrópusambandið eftir okkur Jan Eric varaformann UVG. Greinin birtist í Morgunblaðinu í dag.

Engar kreddur

Fundarröð okkar Ungra vinstri grænna um Evrópusambandið hefur vakið talsverða athygli undanfarna daga. Tími okkar hefur að vísu aðallega farið í að taka á móti og virkja allt það nýja fólk sem nú gengur til liðs við okkur og vill taka þátt í að móta nýtt samfélag á rústum nýfrjálshyggjunnar. Þetta fólk er eins og aðrir í UVG drifið áfram af hugsjónum um jafnrétti, umhverfisvernd, frið og félagslegt réttlæti í velferðarsamfélagi. Þessar hugsjónir snúast ekki um ríkjabandalög eins og ESB, þótt það megi vel hugsa sér að ríkjabandalög geti hjálpað til við að móta samfélag á þeirra grunni.

Þess vegna er afstaða Ungra vinstri grænna til Evrópusambandsins mjög einföld. Ef aðild Íslands að sambandinu færði okkur nær slíku samfélagi þá væru UVG fremst í flokki þeirra sem vilja ganga þar inn. En hingað til hefur það ekki verið mat þeirra sem taka þátt í starfi UVG að Evrópusambandið stuðli að framgangi þessara hugsjóna. Þvert á móti hefur okkur fundist að Evrópusambandið snúist um hagsmuni auðjöfra og stórfyrirtækja, að það standi í vegi fyrir framförum í umhverfismálum, sé ólýðræðislegt skriffinnskubákn og stuðli að átökum og ófriði á borð við loftárásirnar á Júgóslavíu 1999.

En Evrópusambandið gæti auðvitað breyst, og kannski hefur það nú þegar breyst. Mat okkar á ESB gæti líka hafa verið rangt, enda hefði aðild að Evrópusambandinu svo miklar breytingar í för með sér að erfitt er að ná góðri yfirsýn yfir málið í heild sinni. Við í UVG erum ekki alvitur frekar en þeir fylgjendur ESB-aðildar sem nú tala eins og innganga leysi öll vandamál íslensks samfélags í einni svipan. Við teljum hins vegar að það sé varhugavert að tala um ESB sem töfralausn á þeim vanda sem íslenskt efnahagslíf glímir nú við, enda trúum við ekki á töfralausnir.

Þess vegna segjum við: Engar kreddur. Við eigum að taka ákvörðun um ESB á grundvelli hugsjóna en ekki bábilja eins og þeirrar að Evrópusambandsandstæðingar séu einangrunarsinnar eða að ekki sé hægt að standa utan sambandsins. Þá ákvörðun verður að taka á grundvelli upplýstrar og rökstuddrar afstöðu og þess vegna þurfum við að byrja með hreint borð og opinn huga. Ung vinstri græn munu halda áfram að skoða Evrópusambandið á grundvelli hugsjóna okkar og við bjóðum ungt fólk sem deilir hugsjónunum með okkur hjartanlega velkomið á fundina til að ræða við okkur um Evrópusambandið á grundvelli þessara hugsjóna.

Það er ansi götótt klæði sem spunavél Illuga Jökulssonar dælir út úr sér í dag. Illugi skrifar á DV-síðuna sína að “Mjög stór hópur innan ungliðahreyfingar VG vill gerbreytta stefnu í Evrópumálum” og að við höfum verið hjartanlega sammála honum þegar honum fannst Steingrímur J. eitthvað lummulegur í Esb-málum um daginn.

Hið rétta er a) að UVG er ekki jákór Illuga um lummulegheit SJS, b) að UVG er með Evrópustefnu sína í skoðun, ekki endilega í gjörbreytingu og c) það er ekki útaf því að stór hluti UVG vilji fara í aðra átt, það er útaf því að gamla stefnan þarfnaðist endurbóta og við þurftum að kynna okkur málin betur. Hins vegar er ekki útséð með það í hvora átt UVG fer í evrópumálum, enda erum við ábyrg hreyfing sem hleypur ekki á eftir hentistefnu og viljum kynna okkur málin til hlítar áður en við tökum formlega afstöðu. Við hvetjum aðra til að gera slíkt hið sama og t.d. taka þátt í ESB-fundarröðinni okkar (tveir mjög góðir fundir búnir, fleiri á dagskrá - ólíklega fyrir jól en alla vega strax eftir áramót).

Útfrá því að augljóst er að um spuna er að ræða hvað varðar UVG hjá Illuga, þá má spyrja sig hvort að nokkuð mark sé takandi á “heimildarmönnum hans innan VG” ? Ég ber takmarkað traust til þess, enda sést vel í gegnum götin á spunanum. Og það er í besta falli krúttlegur kjánaskapur að halda að innan allra flokka sé sama stemning og hjá Sjálfstæðisflokknum, að ef að menn séu að ræða málin og tækla þau almennilega þá sé allt í upplausn. VG er vettvangur þar sem hægt er að ræða málin og takast á um þau á grunvelli röksemda, án þess þurfa að fara að baktala og rægja samflokksmenn sem hafa ólíka afstöðu. Svona fullorðins-flokkur.

Óhætt er að segja að fyrrverandi þingmaður Framsóknarflokksins, Bjarni Harðarson, hafi brotið blað í íslenskri stjórnmálasögu með afsögn sinni sem þingmaður þann 11. nóvember 2008. Eins og flestir vita sagði Bjarni af sér vegna tilraunar sinnar til að vega úr launsátri að flokksystur sinni, Valgerði Sverrisdóttur, en sá fúli gjörningur komst upp fyrir klaufaskap Bjarna sjálfs. Með afsögn sinni setur Bjarni reyndar mikilvægt fordæmi fyrir stjórnmálamenn sem klúðra sínum málum. Afsögn Bjarna gefur kannski þeim sem voru búnir að gefast upp á stjórnmálum smátrú á að stjórnmálamenn hafi einhverja samvisku, því fyrst Bjarni gat sagt af sér, þá geta fleiri gert slíkt hið sama.

En aðalatriðið hér er spurningin um hvort fleiri afsagnir séu það sem koma skal. Hvað með mennina sem kölluðu efnahagshrunið yfir þjóðina með hömlulausri græðgisvæðingu og handónýtu eftirliti? Mennina sem kveiktu í frjálshyggjubálinu sem skilur nú eftir sig sviðna íslenska jörð. Hvað með seðlabankastjórnina og Fjármálaeftirlitið? Þau brugðust. Fjármálaráðherra og viðskiptaráðherra brugðust. Stjórnarstefna ríkisstjórnarinnar hefur algerlega brugðist og forsætisráðherra hefur brugðist þjóðinni og neitar henni nú þar að auki um lýðræði og nýjar kosningar.

Íslendingar hafa sjaldan upplifað viðlíka óvissu um framtíð sína líkt og nú en þegar við krefjumst svara heyrist ekki múkk frá ríkisstjórninni, nema þá helst að hún kasti grjóti úr glerhúsi í stjórnarandstöðuna. Það er skiljanlegt að menn reyni að kenna öðrum um þegar að hugmyndafræðin sem heimur þeirra snerist um hefur beðið skipbrot, en er það hlutverk leiðtoga á erfiðum tímum? Nei, og þess vegna verður að skipta um leiðtoga. Það er góðra gjalda vert að Bjarni Harðarson segi af sér fyrir að vinna skemmdarverk á eigin flokki, en er ekki kominn tími til að menn segi af sér fyrir alvöru skemmdarverk gagnvart íslensku þjóðinni?

Finnst engum öðrum það ógeðslegt að á sama tíma og við reynum að höfða til samábyrgðar heimsbyggðarinnar og treystum á góðvild annarra ríkja í því efnahagsumróti sem við veltumst í núna, þá skerum við niður framlög til þróunaraðstoðar við fátækustu lönd í heimi?

Finnst engum það ógeðslegt að í utanríkisráðuneytinu sé skorið miklu meira niður í mannúðarmálum heldur en hermálum? Finnst engum það ógeðslegt að það er verið að skera niður fé til að hjálpa fólki í neyð þegar að hægt væri að standa við þau markmið sem við vorum búin að setja okkur í þróunarsamvinnumálum ef að hernaðarbákn Íslands, Varnarmálastofnun, væri lögð niður?

Og finnst engum það ógeðslegt, að ein fyrrum ríkasta þjóð í heimi, hafi aldrei á sinni hunds og kattartíð varið helmingi þess sem Sameinuðu Þjóðirnar telja æskilegt, í þróunarsamvinnu og aðstoð við þá sem minna mega sín?

Mér finnst það. Ógeðslegt, það er það sem það er.

Ég hef eins og flestir aðrir fylgst með kosningunum í Bandaríkjunum nokkuð vel, enda hefur fréttum úr baráttunni ringt yfir fólk í meira en ár. Í dag er kjördagur og mér finnst ég ekki vera nógu vel inní bandarískum málum til að geta tjáð mig um hvor frambjóðandinn er með betri stefnu í skattamálum, jafnréttismálum, umhverfismálum o.sv.frv. (enda berast fleiri fréttir af ólöglegum frænkum, veikum ömmum og óléttum dætrum frambjóðandanna heldur en fréttir af málefnum). Ég hef einfaldlega ekki gefið mér tíma til að kynna mér stefnumál frambjóðandanna ítarlega, enda er það svoldið pointless þar sem ég fæ engu að ráða um hvor hreppir embættið. Því ráða Bandaríkjamenn (eða bandarísku talningavélarnar segja sumir).

Tvennt stendur þó uppúr, svo ég súmmeri þetta aðeins.

Í framboði er gamall kall sem exjúlí heldur því fram að það væri glapræði að draga bandaríska herinn frá Írak “af því við erum að vinna!”

Varaforsetaefni þessa gamla kalls er kona sem að er á móti öllum fóstureyðingum (nema hugsanlega ef lífi móðurinnar er ógnað), styður frjálsa byssueign landsmanna, leggur áherslu á öflugan hernað, viðurkennir ekki rétt samkynhneigðra til að ganga í hjónaband, telur gróðurhúsaáhrifin ekki af mannavöldum og hefur áhyggjur af skaðlegum áhrifum umhverfisverndar á olíuiðnaðinn - svo fátt sé nefnt.

Þessi tvö eru í sama framboði.

Niðurstaða: Ég veit ekki hvort að Obama er svo mikill gúddí gæji. En ég veit þó að hann er skárri en skrattinn og amma hans. Áfram Obama.

Mikil aukning hefur verið í framlögum ríkisvaldsins til svokallaðra „varnarmála” síðustu ár. Framlög hafa farið úr 350 milljónum árið 2007 í rúmar 1.400 milljónir á fjárlögum fyrir næsta ár. Þrátt fyrir þessi miklu fjárútlát standa Íslendingar varnarlausir gagnvart hörmungum efnahagskreppunnar. Gæluverkefni formanns Samfylkingarinnar, Varnarmálastofnun, er ráðalaus gagnvart því sem nú ógnar Íslendingum mest, þ.e.a.s. atvinnuleysi, fátækt, auknu heimilisofbeldi í kjölfar efnahagsþrenginga og fleiru. Ljóst er að Varnarmálastofnun getur ekki tryggt öryggi almennings og er einfaldlega gagnslaus peningahít.

Þær fréttir úr utanríkisráðuneytinu að nú sé leitað allra leiða til að draga úr kostnaði voru því ánægjulegar. Nærtækasta leiðin er líklega að leita ráða hjá okkur í Ungum vinstri grænum, enda höfum við ítrekað ályktað gegn dýrri hernaðarvæðingu í utanríkisráðuneytinu. Í sérstakri sparnaðaráætlun UVG, sem hreyfingin samþykkti nýlega, eru tillögur um sparnað í utanríkisráðuneytinu upp á 3,3 milljarða á næsta ári. Þessi sparnaður myndi nást með því að leggja niður Varnarmálastofnun, segja okkur úr NATO, hætta við loftrýmiseftirlit og heræfingar erlendra herja, hagræða í rekstri sendiráða og draga úr alls konar bruðli, svo sem einkaþotuferðum á herráðsstefnur eins og þá sem farin var til Búkarest fyrr á þessu ári.

Við verðum að leggja áherslu á samfélagslegt öryggi í stað þess að einblína á hernaðarlegt öryggi. Okkur stafar ekki hætta af erlendum fólum og hryðjuverkamönnum, heldur af innlendum skemmdarvörgum sem spila rússneska rúllettu með peninga skattborgara, og duglausum ráðamönnum sem skjóta sér undan ábyrgð þegar allt er komið í strand. Við verjum okkur best með því að skipta út fólkinu sem klúðraði málunum, setja skýrar leikreglur fyrir þá sem höndla með almannafé og það sem mikilvægast er: styðja við velferðarkerfið, sameiginlegt öryggisnet þjóðarinnar.

Það er laugardagskvöld og ég er að fylgjast með kvöldfréttum sjónvarpsins þegar að á skjánum birtist frétt um bikarmót í kraftlyftingum. Í kynningunni er talað um að fjölmörg met hafi fallið á mótinu, þar á meðal þrjú norðurlandamet. Svo hefst myndskeiðið. Þar eru margar margar myndir af köllum að lyfta lóðum. Á meðan tjáir mér hljómþýð rödd íþróttafréttamannsins að það hafi verið kona sem setti öll norðurlandametin. Hann segir mér einnig að ung stúlka hafi sett íslandsmet í unglingaflokki í öllum greinum sem hún keppti í. Að lokum minnist hann á afrek karlmanns sem setti 3 íslandsmet í öldungaflokki.

Á meðan þessar upplýsingar hafa verið þuldar upp hafa einungis verið birtar myndir af köllum að lyfta lóðum. Þó að þulurinn hafi verið að taka fram að það voru konur sem unnu mestu afrekin. Þetta var eiginlega absúrd, eins og að horfa á Tomma og Jenna með talsetningu úr the Flinstones. Af hverju voru ekki sýndar myndir af konunum sem settu metin?

Svar: ætli íþróttadeild RUV hafi nokkuð nennt að taka myndir af þessum konum?

Mér dettur ekki annað svar í hug.